Arbo regels

Zijn Arbo regels ook van toepassing op zzp’ers?

Tags: , , ,

Voor iedere sector in Nederland is een Arbowetgeving van kracht. Alle werknemers moeten immers veilig en gezond kunnen werken. Zoals je leest hebben we het hier over werknemers, mensen die in loondienst zijn dus. Zijn Arbo regels ook van toepassing op zzp’ers? Hoewel het antwoord op deze vraag voor zich lijkt te spreken, zijn er absoluut ook regels die van toepassing zijn voor zzp’ers. Er zijn zelfs een paar ongeschreven regels.

Voor veel zzp’ers zijn zelfstandigheid en vrijheid de belangrijkste redenen om in een eigen bedrijf werkzaam te zijn. Er is niemand anders die wat te zeggen heeft over de manier waarop een zzp’er in zijn of haar bedrijf werkzaam moet zijn. Er gelden dan ook op dit moment (nog) geen concrete CAO afspraken voor ZZP’ers maar het woordje nog in de vorige regel is bewust gekozen. De regering laat immers haar gedachten gaan over wat “CAO-achtige zaken” zoals de invoer van een minimumtarief en het plan om zzp’ers verplicht te laten verzekeren tegen arbeidsongeschiktheid. Daarnaast moet een zzp’er zich wel degelijk verdiepen in de Arbowet die van toepassing is in de sector waarin hij of zij werkzaam is. Deze zijn immers ook voor zelfstandigen van toepassing. 


Arbowetgeving voor zzp’ers

De Arbowet is een verkorte term voor de Arbeidsomstandighedenwet. De regels die in deze wetgeving staan geformuleerd hebben betrekking op het gezond en veilig uitvoeren van werkzaamheden. Iedere werkgever en diens werknemers moeten zich hieraan houden. Daarnaast zijn deze regels sinds 2012 ook voor de zzp’er van toepassing. Deze keuze is uiteraard gemaakt om zzp’ers te beschermen tegen onveilige omstandigheden maar ook om oneerlijke “concurrentie” te voorkomen. De reden hiervoor is eenvoudig: een ZZP’er die zich niet aan de Arbo regels hoeft te houden, heeft minder restricties en kan zich hierdoor veel voordeliger aanbieden. Dit zou het gebruik maken van de diensten van een zzp’er dus financieel veel aantrekkelijker maken (lees: goedkoper) dan het gebruik maken van dienstbetrekkingen. Zie het als een “CAO-achtige zaak” dus. 

Waarom het verstandig is dat een zzp’er zich aan de Arbowet moet houden

Even heel praktisch gezien is de Arbowet gericht om bescherming te bieden tegen ongevallen of ziekte. Hoewel de regels uit deze wet soms wat overtrokken lijken en soms fel bekritiseerd worden, zijn er ook situaties dat mensen zich hier graag achter verschuilen. In de praktijk is het uiteraard wel verstandig dat een zzp’er zich aan de Arbowet moet houden. Zelfstandigen die werkzaam zijn in de meer risicovolle sectoren als de landbouw, industrie, bouwnijverheid, binnenscheepvaart en de reparatie- en installatiebranche lopen immers géén andere risico’s dan mensen die daar in loondienst werken. Zelfstandigen werken ook met gevaarlijke stoffen, machines en gereedschappen of op een grote hoogte. Waarom zou je dan ook maar overwegen om je hier niet aan te houden? 

Je bent echter als zzp’er niet verplicht om een risico-inventarisatie- en evaluatie (RI&E) te maken en deze jaarlijks te evalueren. Dit is een Arbo gerelateerde regel die wél van toepassing is op werkgevers.


Controle door de inspectie SZW

Als er regels zijn, moeten deze worden gehandhaafd, anders zou er sprake zijn van aanbevelingen. De Arbowetgeving wordt gehandhaafd door de inspectie SZW. Dit inspectie orgaan is een onderdeel van het ministerie van sociale zaken en werkgelegenheid. Het is een samenwerkingsverband tussen de Arbeidsinspectie, de Inspectie Werk en Inkomen en de Sociale Inlichtingen- en Opsporingsdienst. De inspectie SZW heeft de bevoegdheid om zzp’ers boetes op te leggen als ze de Arbowetgeving overtreden. Het maakt hierbij geen verschil of je zelfstandige bent en in veel vrijheid je werkzaamheden uitvoert. 

Arbo arts voor zzp’ers

Wat in het kader van ziekteverzuimbeheersing en gezondheidsbevordering voor zzp’ers ook meteen goed is om te vermelden, is dat er ook Arbo artsen zijn waar zzp’ers gebruik van kunnen maken. Zelfstandige Bedrijfsartsen Genootschap (ZGB) is een vereniging waar ongeveer 50 bedrijfsartsen (verspreid over heel Nederland) bij aangesloten zijn waar ook zzp’ers terecht kunnen.

Het lijkt misschien vreemd dat deze mogelijkheid bestaat, maar deze optie kan letterlijk van grote waarde zijn. Hoewel zelfstandigen op de werkvloer vaak vergelijkbare risico’s lopen als de mensen die in loondienst werken, leert de praktijk juist dat deze groep minder preventieve maatregelen neemt en hierdoor juist méér risico’s loopt. Daarnaast hebben diverse onderzoeken onder zzp’ers uitgewezen dat zij niet (of minder goed) verzekerd tegen ziekte en arbeidsongeschiktheid zijn. De (financiële) gevolgen kunnen dus véél groter zijn voor deze individuele persoon. Juist hiermee loopt een zzp’er veel risico. Door het afsluiten van een goede zorgverzekering die volledig past bij de situatie en wensen van de zzp’er, kunnen nare financiële problemen worden voorkomen. Daarnaast kan het voortbestaan van een bedrijf hierdoor zelfs in gevaar komen.


Waarom naar een Arbo arts als zzp’er? 

Het ZGB houdt zich bezig met informatievoorziening aan zzp’ers om een bewustwording te creëren met betrekking tot gezonde en veilige arbeidsomstandigheden. Je kunt bij deze persoon op consult voor werk gerelateerde klachten en gebruik maken van diens netwerk van specialisten die kennis hebben van dit soort aandoeningen.

Daarnaast kan de Arboarts als medisch deskundige fungeren als zzp’ers aanspraak willen maken op een uitkering van zorgverzekeringen of een arbeidsongeschiktheidsverzekering. De verzekeraars vragen immers hiervoor een onafhankelijk oordeel van een deskundige om de gezondheidssituatie van de verzekerde zorgvuldig in kaart te brengen. 

De kosten voor een bezoek aan de Arbo arts komen voor eigen rekening als je zzp’er bent. Dit kun je uiteraard zien als een nadeel van zelfstandigheid maar de kosten van deze arts wegen vaak niet op tegen een inkomensverlies dat je hebt als gevolg van een langdurig verzuim door arbeidsongeschiktheid. Dat is uiteraard wel iets om over na te denken.

Deel dit artikel nu via :